Introductie JBL Summit Luidsprekers – the Peak of Loudspeaker Performance!

We have reached the peak…

Letterlijk. Want wat JBL met haar nieuwe Summit luidsprekerserie neerzet verlegd echt grenzen. Gevormd rond – nu nog – een drietal modellen is de Summit serie misschien wel JBL’s meest prestigieuze luidsprekerconcept ooit. Een project dat feitelijk al vanaf 1985 in de maak is, met de introductie van de legendarische DD55000 Everest. Toen beperkt tot één model, nu een complete familie die bijna 80 jaar engineering reflecteert in drie meesterlijke luidsprekers. Met recht ‘the peak of loudspeaker performance’.

Natuurlijk zijn wij als importeur enthousiast over onze producten maar wat deze Summit serie, en dan met name de grote Makalu, bij ons losgemaakt heeft is ook ver boven onze verwachting. We durven het best nog eens te zeggen – de prestatie van de Summit serie is echt revolutionair en heeft kwaliteiten die zelfs de gevestigde ultra high-end markt het nakijken geeft. Een best statement, zeker omdat we ons realiseren dat niet iedereen JBL direct met dit niveau associeert. Toch is dat meer een gevolg van de veel sterkere marketing rond JBL’s lifestyle tak en beperkte Europese zichtbaarheid van JBL Premium, dan van JBL’s productaanbod. Zoek maar eens op ‘JBL DD67000 Everest Review’ via Google en lees wat de wereld over JBL’s voorlaatste topmodel schreef. De Summit serie is dan ook geen exotische spruit uit het brein van een luidsprekerbouwer, het is de accumulatie van jaren research, doorontwikkeling en geloof in de compressiedriver-hoorn techniek. Het resultaat is misschien wel de meest live, meest realistische en ‘you are there’, kick in the but luidspreker die er is. Waanzinnig!

We kunnen een compleet boek vullen over de klank en techniek van deze luidsprekers – stiekem zullen we hieronder al het eerste hoofdstuk intikken – en we zijn er van overtuigd dat de vele reviews ons enthousiasme zullen onderschrijven maar om het echt te ervaren moet je het zelf voelen. En dat kan. Het exclusieve karakter van JBL’s Summit luidspreker serie gecombineerd met onze marketing plannen voor de korte en lange termijn vereisen een zorgvuldig dealerschap waarbij we de Summit serie via een selectief, compact en sterk netwerk in de markt willen zetten. Wil je hier meer over weten of de klasse van de Summit serie zelf ervaren dan horen we graag van je om te bespreken wat de mogelijkheden zijn!

Maargoed, je bent er nog dus rollen we toch nog even wat enthousiasme en technische info uit de mouw waarbij we ons direct verontschuldigen voor de hoeveelheid. Tegelijkertijd verdient de Summit serie het ook om gehoord te worden simpelweg omdat de mate van engineering onder de huid van deze volumineuze speakers te bijzonder is om te verzwijgen. Happy reading!

JBL Summit Series – AMA

De Summit serie bestaat uit een drietal modellen. Van klein naar groot zijn dit de Ama, Pumori en Makalu. Onderscheidend in afmeting maar gemeenschappelijk in filosofie zijn alle de drie modellen opgebouwd rondom compleet in eigen huis ontwikkelde drivers. Daarin vormt de unieke compressiedriver gecombineerd met opvallend gevormde High Definition Imaging (HDI) hoorn de basis én fundamentele leidraad voor de rest van het ontwerp. Deze unieke, extreem breedbandige tweeter heeft dankzij zijn drukkamer opbouw met dubbel diafragma een extreem hoog rendement. Simpel gezegd betekent dit dat de tweeter bij een ingangssignaal van 1 watt reeds een geluidsdruk realiseert die minstens een factor 10 hoger ligt dan de overwegend toegepaste dome-tweeter. Omgekeerd gezegd benodigd deze JBL techniek een factor 10 minder vermogen om dezelfde geluidsdruk te realiseren. Het resultaat is een extreem lage vervorming en de kunst om het ingangssignaal met uitzonderlijke precisie in geluid om te zetten. De aangekoppelde HDI hoorn speelt hier natuurlijk een cruciale rol. Hij zorgt voor een efficiëntere match van de akoestische impedantie tussen de kleine geluidsbron (de compressiedriver) en de omringende lucht (hoornmond) maar ook voor een gecontroleerd afstraalgedrag. De speciale vorm van de hoorn is het gevolg van jaren JBL research. De compressiedriver-hoorn combinatie vormde 80 jaar geleden de start van JBL en hoogwaardige geluid-reproductie in zijn algemeen toen James Bullow Lansing de eerste Cinema luidspreker ontwikkelde. Maar net als ieder ander technisch element van een luidspreker kleven er aan de techniek achter de hoorn ook nadelen. Inconsistente directiviteit. resonanties langs de hals van de hoorn en afnemend rendement bij toenemende frequenties zijn de drie voornaamste. Meet technologie, finite element analysis en inzicht in de relatie tussen kamer akoestiek en het afstraal gedrag van de luidspreker, hebben fysiek vorm gegeven aan een nieuwe generatie JBL High Definition Hoorn configuraties.

JBL Summit Series – PUMORI

Het futuristisch uiterlijk is geen gevolg van marketing of een liefdesrelatie met ET maar het directe resultaat van JBL’s research die breekt met de technische nadelen van de traditionele hoorn. De HDI hoorn is bovendien niet gevormd rond een dun kunststof maar uitgevoerd in een speciaal ontwikkeld, resonantie arm Sonoglass die dankzij zijn hoge gewicht en stijfheid geen eigen-klank toevoegt maar de weergave extreem neutraal houdt. Een combinatie van compressiedriver-hoorn uit JBL’s Summit serie meet dan ook zomaar een forse 25x20x20cm en weegt als we het moeten gokken minstens 3 kilogram. Niet te vergelijken met je doorsnee tweeter, hoe exotisch ook. Gekoppeld aan de D2815K 1.5-inch (38mm) driver in de Ama en Pumori en grotere D2830K 3-inch (75mm) driver in de Makalu presenteren JBL’s Summit ieder detail met een sublieme lichtvoetigheid, snelheid en expressie die doet denken aan een elektrostaat. Tegelijkertijd is er een ongekend realisme en enorm you-are-there live gevoel wat we maar zelden meemaken. De breedbandige weergave van de tweeter loopt naadloos over naar het midden-laag en is, wanneer goed geplaatst, in staat om een 3-dimensionaal klankbeeld neer te zetten waarin je zelfs met Google Maps nog de weg kwijt raakt. Het zijn speakers die ongekend veelzijdig zijn. Van breekbaar gedetailleerd met superieure echtheid naar grof en dynamisch met een enorme kick. Jij kiest het nummer, de Summits laten je de top zien. Of horen eigenlijk. Grootschalig orkestwerk van Tsjaikovski in al zijn schaalgrote en levensechte tonaliteit. Of de wijds elektronische mistflarden van Data Rebel, alsof je tijdens een warme zomeravond door een vallei met uit wapperende paardenbloemen wandelt. Ze kriebelen wel maar prikken niet en zijn overal. Het is wat ons betreft echt sensationeel hoe JBL de Summit’s af heeft weten te stemmen en hoe ze geweldig kunnen grommen, maar nooit bijten.

JBL Summit Series – MAKALU

Net als de bijzondere opbouw van de tweeter is ook de laagweergever een uniek stuk engineering. Volledig ontwikkeld in het ‘engineering center of excellence’ gevestigd in Northridge, USA is alles van dit in-house design gericht op het verlengen van het energieke en extreem snelle karakter van de hoogweergave naar de laagste octaven. Laten we hopen dat ‘Mister President’ zich rustig houdt want deze drivers bevatten dusdanig veel staalwerk, koper en magneten dat de tax-angst je zomaar in de darmen kan schieten. Zonder gekheid, JBL’s uitgangspositie bij het ontwikkelen van de woofers is – net als bij de tweeter – het minimaliseren van vervorming. Bij een woofer zijn de belangrijkste aandachtspunten de niet-lineariteiten in de elektromagnetische constructie door de motorstructuur, mechanische vervorming die toeneemt met membraanuitwijking en vervorming van het membraan zelf. Vervolgens zijn deze drie parameters ook nog eens aan elkaar gekoppeld zodat de één invloed heeft op de ander.

JBL vat de woofer bij de spreekspoel door de magneetconstructie perfect symmetrisch en met grote veldsterkte uit te voeren. De 8” en 10” woofers van de Ama en Makalu bouwen op een oversized ferriet ringmagneet terwijl de machtige 12” woofer uit de Makalu opgebouwd is rond Neodymium. In alle gevallen is de magneet constructie gericht op het creëren van een hoge, geconcentreerde veldsterkte op de positie waar hij nodig is: de luchtspleet waarin de spreekspoel zich beweegt. Speciale maatregelen minimaliseren het oplopen van de spreekspoelinductie om vervorming en oplopende impedantie met toenemende frequentie te voorkomen. De poolkern van de magneet is voorzien van een grote, gestroomlijnde opening om de opgebouwde druk achter de stofkap en warmte een weg naar buiten te geven. Dit verlaagt de spreekspoeltemperatuur en verhoogt daarmee de thermische belasting.

JBL Summit – Pumori 10″ Triple-layer Hybrid Carbon Cellulose Composite Cone Woofer

De spreekspoel hangt in een permanent magnetisch veld. Doordat de spreekspoel doorlopen wordt met een wisselende stroomrichting wordt hij naar binnen getrokken of naar buiten geduwd. De kracht die het magneetveld daarbij over de bewegende spreekspoel uit kan blijven oefenen staat in directe relatie tot de vervorming die de woofer produceert. Met toenemend volume loopt er immers meer stroom door de spreekspoel waardoor hij dieper in en uit het magneetveld getrokken/geduwd wordt. Bij toenemend volume zullen er steeds meer windingen van de spreekspoel buiten het magneetveld beginnen te raken en verliest zo steeds meer controle op de membraanbeweging. Vervorming dus. JBL controleert deze vervorming door het optimaliseren van het magneetveld in combinatie met een uitzonderlijk lange spreekspoel. Zelfs bij extreme membraanbeweging zijn er zo nog altijd voldoende wikkelingen in het magneetveld waardoor de weergave ook in de meest extreme passages super gecontroleerd blijft.

JBL Summit – Makalu 12″ Triple-layer Hybrid Carbon Cellulose Composite Cone Woofer

De 12” woofer uit de Makalu gaat hier zelfs nog een stap verder. Hier is de spreekspoel uitgevoerd in een dual-differential-drive configuratie. Deze JBL vondst split de spreekspoel in 2 elementen, ieder in een eigen geoptimaliseerd magneetveld; één aan de bovenzijde van de spreekspoeldrager en één aan de onderzijde van de drager met tegengestelde wikkelrichting. Deze constructie heeft een enorm aantal voordelen. De spreekspoel is lichter, heeft een lagere totaalinductie, minder last van warmte ontwikkeling en vergroot de lineaire beweging van het membraan. Want als de voorste spreekspoelwikkelingen bij een grote membraanuitwijking zijn magneetveld verlaat is de achterste spreekspoel nog altijd in het magneetveld aanwezig. Hier wordt dus echt alles uit de kast gehaald om het membraan het elektrisch muzieksignaal met uitzonderlijke precisie te laten volgen, juist ook met lage volumes.

Het membraan moet de beweging van de spreekspoel omzetten in hoorbaar geluid. Idealiter is de conus extreem stijf zodat hij de aandrijving vanuit het centrum waar de spreekspoel verlijmd is perfect volgt. Tegelijkertijd moet het membraan een laag gewicht hebben zodat de spreekspoel zijn taak ook effectief over kan brengen en oneindig stijf zijn. Deze eisen zitten elkaar aardig in de weg waardoor iedere woofer in min of meerdere mate een concessie is. Te zwaar betekent een laag rendement. Te stijf betekent membraan resonanties. Te slap betekent vervorming van de conus bij beweging. JBL kiest ook hier niet voor de makkelijkste weg en ontwikkelde een compleet nieuw membraan opgebouwd rond een speciale, 3-laags sandwich hybride constructie: de voor en achterzijde van de conus zijn opgebouwd uit Carbon Cellulose Composite (C4), een eigen formule die bestaat uit paper-pulp met toevoeging van carbon-fibers voor extreme stijfheid. Tussen deze twee lagen plaatst JBL een kern van een gesloten cell-foam voor demping van membraanresonanties bij behoud van een lage massa. Achter het membraan wordt de spreekspoel gecentreerd door niet één (zoals gebruikelijk is) maar twee centreerringen met omgekeerde persing. Deze dubbele centreerring houdt de lange spreekspoel beter gecentreerd in het magneetveld waardoor niet lineaire membraanuitwijkingen nog verder geminimaliseerd worden.

Waar de Ama opgebouwd is als 2-weg luidspreker zijn de grotere Pumori en Makalu 3-weg luidsprekers waarbij een 8” midrange unit het cruciale middengebied voor zijn rekening neemt. Enerzijds betekent dit dat de woofers in deze modellen zich op de laagste frequenties kunnen optimaliseren, anderzijds zorgt de toevoeging van de midrange in deze modellen voor een nog verdere verfijning van de midden-laag weergave omdat deze driver minder geschikt hoeft te zijn voor grotere membraanuitwijkingen. De 8” midrange driver is qua technische opbouw daarom vergelijkbaar met de 8” driver uit de Ama met het grote verschil dat de rolrand niet in EPDM (rubber) is uitgevoerd maar in een gecoat textiel met accordeonrand. Deze opbouw maakt de conus stijver en minder geschikt voor grote bewegingen maar dat is in dit geval juist een voordeel omdat hij hierdoor verliesvrijer en hoger belastbaar is. Slim en uiterst effectief!

Alle drivers worden tot een eenheid versmolten via het interne scheidingsfilter. Hier kiest JBL voor een opbouw rondom een groot aantal parallel geschakelde condensatoren. Deze Multi-Cap technologie verlaagd het verlies, verhoogd de nauwkeurigheid én belastbaarheid. Het hoge orde scheidingsfilter minimaliseert out-of-band vervorming van de drivers door ze alleen in te zetten in hun ideale werkgebied. Ook hier stelt JBL alles in werk om de Summit serie compleet vrij te houden van distorsie en een volledig neutraal venster op de realiteit te bieden.

En terecht! Want de Summit serie is echt spectaculair. In technische innovatie en klank. Omdat de grote HDI hoornmond de vorm van de Summit luidsprekers dicteert is de vorm van de luidsprekers niet als subtiel of bescheiden te omschrijven. Het zijn forse modellen die de nodige aandacht naar zich toetrekken. Tegelijkertijd is de afwerking en materiaalkeuze wel van een uitzonderlijk niveau en prak je de hele band van Pink-Floyd of het complete Wiener Philharmoniker orkest ook niet in een koekblik. Als je de artiest thuis echt live wil beleven moet je ze de ruimte gunnen. Goed opgesteld doen de JBL Summit’s dat wat ons betreft als geen ander. Zonder twijfel the Top of Loudspeaker Performance en vanaf nu eindelijk leverbaar!